Gebelikte şeker yükleme testi, tıp dilinde Oral Glukoz Tolerans Testi (OGTT) olarak bilinir. Bu test, anne adayında Gestasyonel Diyabet (gebelik şekeri) olup olmadığını anlamak için yapılır. Gebelik diyabeti erken fark edilmezse hem anne hem de bebek için ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir.
• Anne sağlığını korumak için: Yüksek kan şekeri preeklampsi, enfeksiyon ve doğum komplikasyonlarına yol açabilir.
• Bebek sağlığı için: Kontrolsüz şeker yüksekliği bebeğin iri doğmasına, erken doğuma veya doğum travmasına neden olabilir.
• Erken tanı için: Diyabet belirtileri her zaman belirgin olmaz. OGTT sayesinde risk faktörleri fark edilmese bile erken tanı mümkündür.
• Test genellikle 24-28. gebelik haftaları arasında uygulanır.
• Riskli gebeliklerde (obezite, ailede diyabet öyküsü, önceki gebelikte iri bebek doğurma) test daha erken haftalarda da yapılabilir.
1. Anne adayı testten önce en az 8 saat aç kalır.
2. Önce açlık kan şekeri ölçülür.
3. Daha sonra anne adayına 75 gram glukoz içeren şekerli sıvı içirilir.
4. İçimden 1 saat ve 2 saat sonra tekrar kan alınarak kan şekeri düzeyi ölçülür.
5. Tüm işlem ortalama 2 saat sürer.
Gebelik diyabeti tanısı için aşağıdaki değerlerden en az biri yüksek çıkarsa sonuç “pozitif” kabul edilir:
• Açlık Kan Şekeri: 92 mg/dL ve üzeri → Eğer bu sınırın üzerindeyse gebelik diyabeti riski vardır.
• 1. Saat Sonucu: 180 mg/dL ve üzeri → Şekerli sıvıdan sonra kan şekeri çok hızlı yükselmiş demektir.
• 2. Saat Sonucu: 153 mg/dL ve üzeri → Şekerin kanda hâlâ yüksek kalması insülin direncini gösterir.
* Bu değerlerden sadece biri bile yüksekse yakın takip gerekir.
* İki veya daha fazlası yüksekse gestasyonel diyabet tanısı kesinleşir.
• Test sonucu yüksekse anne adayı diyetisyen kontrolünde özel bir beslenme programına alınır.
• Düzenli kan şekeri takibi yapılır.
• Gerekirse insülin tedavisi başlanır.
• Normal çıkan anneler de gebeliğin kalanında sağlıklı yaşam kurallarına dikkat etmelidir.
Gebelikte şeker yükleme testi zararlı mı?
Hayır. OGTT anne ve bebek için güvenlidir. Sadece bazı annelerde mide bulantısı yapabilir.
OGTT hangi hafta yapılmalı?
Genellikle 24-28. haftalar arasında yapılır. Riskli gebeliklerde daha erken uygulanabilir.
Gebelikte şeker yüksek çıkarsa ne olur?
Diyet, egzersiz ve düzenli takip ile çoğu anne sağlıklı bir gebelik süreci geçirir. Bazı durumlarda insülin tedavisi gerekebilir.
Testten önce nelere dikkat edilmeli?
En az 8 saat aç kalınmalı, su dışında bir şey tüketilmemeli ve ağır egzersiz yapılmamalıdır.
OGTT sonucu yüksek çıkan bebekte ne olur?
Bebek iri doğabilir, doğumda zorluklar yaşanabilir ve doğum sonrası kan şekeri düşüklüğü görülebilir. Bu yüzden erken tanı çok önemlidir.
Gebelikte şeker yükleme testi (OGTT), anne ve bebeğin sağlığını korumak için hayati öneme sahip basit bir testtir. Erken dönemde yapılan bu test sayesinde gebelik şekeri tespit edilebilir ve önlem alınarak sağlıklı bir doğum süreci sağlanabilir.
Önemli Not: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi yerine geçmez. Gebelik diyabeti şüphesi olan anne adaylarının mutlaka Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanına başvurması gerekir.
Son Güncelleme: 25.09.2025